Ham kurgu teslimi

Açılış sahnesi

Neşe'nin ham kurgusu yirmi üç dakika; hedeflediği film on dakika. Bütün sahneler senaryodaki sırasıyla yerinde, ama atölye toplantısında ekrana yansıtılınca Neşe'nin yüzü kızarıyor: sahneler çok uzun, bazı cümleler iki kez söyleniyor, kedinin bulunduğu sahne, filmin doruğu, iki ayrı denemeden yarım yamalak bir araya getirilmiş.

Saadettin, Neşe'nin utancını görüyor ve ona bir şey söylüyor: ham kurgu iyi görünmek için yapılmaz. Senaryodaki her sahnenin, hiçbirini atlamadan, yazıldığı düzende dizildiği ve filmin ne olabileceğinin ilk kez bir bütün olarak görüldüğü sürümdür. Yirmi üç dakika, on dakikalık bir film için kötü bir haber değil; kurgucunun elinde ne olduğunu gösteren bir haritadır.

Ama Saadettin bir şey daha soruyor: kedinin bulunduğu sahne hangi dosyalardan, hangi denemelerden kurulmuş? Neşe hatırlamıyor. Ham kurgunun yanında, onun nasıl kurulduğunu gösteren bir harita yoksa, bir sonraki aşamada her karar yeniden aranacak.

Bu derste ne olacak

Bir önceki derste bitirme projenin malzemesini seçtin ve onu bir envanterle belgeledin. Bu derste ikinci teslimi hazırlıyorsun: senaryodaki her sahneyi atlamadan, yazıldığı düzende dizen ham kurgu ve onun yanında, her sahnenin hangi malzemeden kurulduğunu gösteren bir harita.

Önce ham kurgunun ne olduğunu ve ne olmadığını hatırlayacağız: on birinci modülde tanıdığımız ham kurgu, burada bir teslim olarak, kendi ölçütleriyle değerlendiriliyor. Ardından malzeme haritasının nasıl hazırlandığına geçeceğiz. Son olarak teslimin bir ölçüt listesiyle nasıl kontrol edildiğine bakacağız.

Neşe'nin yirmi üç dakikalık ham kurgusunu ve haritasını teslim ettiğini izleyecek, ilk kurgusunun ve gösterime giren sürümünün uzunluğu yüzünden sinema tarihinin en çok konuşulan yapımlarından biri olan bir filmi anacak ve ham kurguda bir oyuncunun karanlık yakın planları yerine geniş planlar seçilirse, oyununun bir sonraki aşamada nasıl hiç değerlendirilemeden kaybolacağına bakacağız.

Bu derste geçen kişiler ve projeler ders için yazılmış kurgusal örneklerdir. Film örnekleri ve kaynaklar gerçektir.

Sıfır noktası

Ham kurgu, senaryodaki bütün sahnelerin, eksiksiz ve senaryodaki sırasıyla, her sahnenin en uygun görünen denemelerinden kurulduğu ilk sürümdür. Amacı filmi bitirmek değil, filmi bir bütün olarak görünür kılmaktır: hangi sahneler çalışıyor, hangileri çalışmıyor, hangi malzeme eksik, film ne kadar uzun. Ham kurgu çoğu zaman hedeflenen süreden çok daha uzundur ve bu, onun işini yaptığını gösterir.

Ham kurgunun yanında, onun nasıl kurulduğunu gösteren bir belge durur. Bu belge, bir sonraki aşamada bir sahneyi yeniden kurmak, bir denemeyi değiştirmek ya da bir eksiği kapatmak gerektiğinde, kurgucunun malzemeye geri dönebileceği yolu gösterir.

Bitirme projesinde her teslim, kendi ölçütlerine göre kontrol edilir. Bu ölçütler bir liste olarak yazılır ve kurgucu teslimden önce, listenin her satırını kendisi işaretler.

Mekanizma

Eksiksiz ve sıralı

Ham kurguda her sahne senaryodaki yerindedir ve her sahne baştan sona vardır: girişi, bütün cümleleri, çıkışı. Kurgucu bir sahneyi kısaltmaz, bir cümleyi çıkarmaz, bir sahneyi başka bir yere taşımaz; bu kararlar bir sonraki aşamanın işidir. Her sahne için, ilk izlemede en uygun görünen denemeler seçilir.

Çekilmemiş ya da eksik kalmış bir an, ham kurguda görmezden gelinmez; yerine bir boşluk kartı konur ve kartın üzerine neyin eksik olduğu yazılır. Seyirci, ham kurguyu izlerken filmin nerede bir delik taşıdığını görür.

Malzeme haritası

Kurgucu her sahne için haritaya bir satır yazar: sahne numarası, sahnenin süresi, kullanılan dosyalar ve denemeler, her denemenin hangi cümleler ya da anlar için kullanıldığı, kullanılmayan ama değerli alternatifler ve bilinen sorunlar. Harita, kurgu projesinin klasör düzeniyle aynı adları kullanır; bir dosya adı haritada ve projede aynı yazılır.

Haritanın en değerli sütunu, alternatifler sütunudur. Ham kurguda bir deneme seçilirken öteki bir deneme bir anda daha iyi olabilir; kurgucu bunu ilk izlemede not eder ve bir sonraki aşamada, bir değişiklik istendiğinde, nereye bakacağını bilir.

Ölçüt listesiyle kontrol

Kurgucu teslimden önce ölçüt listesini satır satır işaretler: bütün sahneler senaryodaki sırasıyla var mı, eksikler boşluk kartıyla işaretli mi, bütün sesler eşlenmiş mi, ham kurgunun toplam süresi ve her sahnenin süresi yazılı mı, malzeme haritası her sahneyi kapsıyor mu, proje ve dosyalar yedekli mi, dosya adları adlandırma kuralına uygun mu? Karşılanmayan bir satır gizlenmez; teslim notuna, nedeniyle ve ne zaman karşılanacağıyla yazılır.

Kurgu odasında

Neşe ham kurgusunu yeniden hazırlıyor. On dört sahnenin hepsi, senaryodaki sırasıyla, baştan sona. Kedinin bulunduğu sahneyi yeniden kuruyor: iki denemeden yarım yamalak birleştirilmiş hâli yerine, yalnızca üçüncü denemeden, sahnenin girişinden çıkışına; her cümlenin ardında yarım saniyelik, on iki karelik bir pay bırakarak kesiyor. Rüzgâr gürültüsü onarılmamış iki sahnenin başına ve sonuna, "ses onarımı bekliyor" yazan birer saniyelik kart koyuyor. Toplam süre yirmi iki dakika on saniye.

Malzeme haritasını yazıyor: on dört satır. Her satırda sahnenin süresi, kullanılan dosyaların adları, her cümle için hangi denemenin kullanıldığı, kullanılmayan en iyi iki alternatif ve bilinen sorunlar. Kedinin bulunduğu sahnenin satırına bir not ekliyor: "Dördüncü denemede Nazan'ın kediyi kucakladığı an daha güçlü, ama ses rüzgârlı; bir sonraki aşamada ses onarımıyla birlikte değerlendirilecek."

Teslim ölçüt listesinin on satırını işaretliyor; dokuzu karşılanmış. Onuncusu, rüzgâr gürültüsünün onarımı, teslim notuna nedeniyle yazılı. Neşe, ham kurguyu, haritayı, ölçüt listesini ve teslim notunu atölyenin ortak klasörüne koyuyor.

Usta katmanı

Deneyimli kurgucular ham kurguyu teslim etmeden önce, onu kendileri bir kez, baştan sona ve kesintisiz izler; not almadan, yalnızca bir seyirci gibi. Bu izleme, haritanın ve ölçüt listesinin göremeyeceği şeyleri gösterir: filmin nerede nefes aldığını, nerede uzadığını, hangi sahnede dikkatin dağıldığını. Bu izlenimler, teslim notunun son paragrafına, bir sonraki aşama için ilk gözlemler olarak yazılır.

Bir başka incelik, ham kurgunun hedeflenen süreye yakın olmasının bir uyarı işareti olabileceğinin bilinmesidir. On dakikalık bir film için on bir dakikalık bir ham kurgu, ya malzemenin çok az olduğunu ya da kurgucunun ham kurgu aşamasında, bir sonraki aşamanın kararlarını erken verdiğini gösterir.

Kendin dene

Aklında kalsın

Ham kurgu, bütün sahnelerin senaryodaki sırasıyla, eksiksiz bir araya geldiği ilk sürümdür; filmi bitirmek için değil, bir bütün olarak görünür kılmak için yapılır. Hedeflenen süreden çok daha uzun olması, işini yaptığını gösterir. Ham kurguda sahneler kısaltılmaz, taşınmaz, çıkarılmaz; eksikler boşluk kartıyla işaretlenir ve yapı önerileri teslim notuna yazılır.

Malzeme haritası her sahnenin hangi dosyalardan ve denemelerden kurulduğunu, kullanılmayan alternatifleri ve bilinen sorunları gösterir; proje ile aynı adları kullanır ve sonraki aşamalarda günler kazandırır. Teslim ölçüt listesi teslimden önce satır satır işaretlenir; karşılanmayan bir satır gizlenmez, nedeniyle ve planıyla teslim notuna yazılır.

Ham kurgu, bir sonraki aşamada oyunun değerlendirileceği yerdir. Bir oyuncunun karanlık yakın planları ham kurguda geniş planlarla değiştirilirse, onun oyunu yapı revizyonunda hiç görülmez ve sahneler başka bir karakterin sahneleri olarak yeniden kurulur. Kurgucu bu planlara geçici bir yüz düzeltmesi uygular, onları ham kurguya koyar ve kalıcı düzeltmeyi renk aşamasına not eder.

Sonraki derse köprü

Atölye gösteriminden sonra Neşe'nin ham kurgusuna dört kişiden not geldi: Saadettin, Helin ve iki atölye arkadaşı. Notlar bazen birbirini tutuyordu, bazen çelişiyordu; biri kedinin bulunduğu sahnenin filmin başına alınmasını önerdi, bir başkası iki kardeşin tartıştığı sahnenin tamamen çıkarılmasını. Neşe'nin önünde yirmi iki dakikayı on dakikaya indirecek bir yapı ve her değişikliği gerekçesiyle anlatacak bir not vardı. Geri bildirimle kaba kurguyu yapısal olarak revize edip değişiklik notunu yazmak, M23-D03 "Yapı revizyonu" dersinin konusu.