Savaş filmi psikiyatrinin travma kavramıyla birlikte değişti: siper şokundan (shell shock) travma sonrası stres bozukluğuna uzanan dil, perdedeki askerin de dilidir. Modül savaş filmini hem tanıklık ve temsilin sınırı sorusuyla hem de travmanın bellek, dönüş ve kuşaklar arası aktarım üzerindeki etkisiyle okur ve şiddetin estetikleşmesine karşı dikkatli bir dil kurar.
Bütünleşik mercek. Yorum ve kanıt bir arada: aynı film hem bir kuramla okunur hem de bugün ölçülmüş olanla karşılaştırılır; ikisinin dili ayrı tutulur.
Bu modülün sonunda
- Savaş travmasının perdedeki tasvirini siper şokundan TSSB'ye uzanan klinik dille ilişkilendirir.
- Eve dönen askerin anlatısında travmanın aile ve topluluk ilişkilerine etkisini okur.
- Animasyon, belgesel ve çocuk bakışının travmatik belleği temsil etme biçimlerini karşılaştırır.
- Holokost ve siyasal şiddet filmlerinde temsilin etik sınırını gerekçelendirir.
Dersler
- M48-D01Siperde zihin: ilk savaş filmleriProgramda
Batı Cephesinde Yeni Bir Şey Yok ve La Grande Illusion'da kahramanlık anlatısının çöküşünü ve askerin ruhsal yıkımının tasvirini okur ve bu tasviri siper şoku kavramının dönemdeki anlamıyla ilişkilendirir.
Filmler: Batı Cephesinde Yeni Bir Şey Yok (Lewis Milestone, 1930) · La Grande Illusion (Jean Renoir, 1937)
- M48-D02Vietnam: travma ve dönüşün imkânsızlığıProgramda
Avcı, Kıyamet ve Coming Home'da Vietnam deneyiminin travma, ahlaki yara (moral injury) ve dönüş üzerinden nasıl kurulduğunu karşılaştırır ve tasvirin TSSB tanısının kamusal tanınmasıyla bağını gösterir.
Filmler: Avcı (Michael Cimino, 1978) · Kıyamet (Francis Ford Coppola, 1979) · Coming Home (Hal Ashby, 1978)
- M48-D03Eve dönen askerProgramda
The Best Years of Our Lives ve The Hurt Locker'da sivil hayata uyumun güçlüğünü aile, beden ve tehlike bağımlılığı tasviri üzerinden okur ve iki dönemin dönen askere bakışını karşılaştırır.
Filmler: The Best Years of Our Lives (William Wyler, 1946) · The Hurt Locker (Kathryn Bigelow, 2008)
- M48-D04Animasyon ve bastırılmış bellekProgramda
Beşir'le Vals ve Persepolis'te animasyonun travmatik belleği hem mesafelendiren hem yeniden çağıran araç olarak kullanılışını okur ve Beşir'le Vals'in bellek boşluğunu travmatik bellek araştırmasıyla sınar.
Filmler: Beşir'le Vals (Ari Folman, 2008) · Persepolis (Marjane Satrapi, Vincent Paronnaud, 2007)
- M48-D05Çocuğun gözünden savaşProgramda
Come and See ve Jeux interdits'te savaşın çocuğun algısında ve oyununda nasıl iz bıraktığını okur ve iki filmin şiddeti gösterme ve esirgeme tercihlerini izleyiciye etkisi açısından karşılaştırır.
Filmler: Come and See (Elem Klimov, 1985) · Jeux interdits (René Clément, 1952)
- M48-D06Tanıklık ve temsilin sınırıProgramda
Nuit et brouillard ve Son of Saul'da Holokost'u arşiv görüntüsü ve anlatıcı sesiyle ya da kurgusal bir dar kadrajla temsil etme tercihini okur ve temsil edilemeyeni gösterme tartışmasındaki iki tutumu gerekçeleriyle adlandırır.
Filmler: Nuit et brouillard (Alain Resnais, 1956) · Son of Saul (László Nemes, 2015)
- M48-D07Siyasal şiddet ve kuşaklara geçen yaraProgramda
Incendies, Eve Dönüş ve Cezayir Savaşı'nda işkencenin, iç savaşın ve sömürge şiddetinin bireyde ve sonraki kuşakta bıraktığı izi karşılaştırır ve kuşaklar arası travma aktarımı kavramının bu filmlerdeki tasvirini tartar.
Filmler: Incendies (Denis Villeneuve, 2010) · Eve Dönüş (Ömer Uğur, 2006) · Cezayir Savaşı (Gillo Pontecorvo, 1966)