Çin tıbbının düşünce araçları

Bu bölümdeki terimler geleneksel modelin iç mantığını açıklar; biyomedikal anatomi veya ölçülmüş fiziksel varlık iddiası değildir. Terim çerçevesi için: R02

Yin ve Yang iki madde veya görünmez enerji türü değil; olguları karşılıklı, ilişkisel ve bağlama bağlı niteliklerle inceleyen bir sınıflandırma aracıdır.

Temel ilkeler:

1. 1.Karşıtlık: Yin ve Yang birbirinden farklı eğilimleri anlatır.
2. 2.Karşılıklı bağımlılık: İşlev yapı olmadan, yapı da işlev olmadan düşünülemez.
3. 3.Karşılıklı tüketim ve destek: Birindeki aşırı artış diğerini görece azaltabilir.
4. 4.Dönüşüm: Uygun koşullarda Yin Yang’a, Yang Yin’e dönüşebilir.
5. 5.Sınırsız bölünebilirlik: Her Yin olgunun içinde daha Yin ve daha Yang yönler bulunabilir.

Geleneksel patoloji dört temel dengesizlik dili kullanır:

• ·Yin fazlalığı
• ·Yang fazlalığı
• ·Yin yetersizliği
• ·Yang yetersizliği

Bu ifadeler laboratuvar tanısı değildir; belirtilerin geleneksel örüntüsünü özetler.

“Beş Element” yaygın çeviridir; Beş Evre veya Beş Faz, sistemin statik maddelerden çok dönüşüm örüntülerini anlattığını daha iyi yansıtır.

Başlıca ilişkiler:

• ·Üretme döngüsü — Sheng: Ağaç Ateş’i, Ateş Toprak’ı, Toprak Metal’i, Metal Su’yu, Su Ağaç’ı besler.
• ·Denetleme döngüsü — Ke: Ağaç Toprak’ı, Toprak Su’yu, Su Ateş’i, Ateş Metal’i, Metal Ağaç’ı sınırlar.
• ·Aşırı denetleme — Cheng: Normal kontrolün patolojik olarak güçlenmesi.
• ·Ters saldırı — Wu: Normal kontrol yönünün tersine dönmesi.

Bu eşleşmeler tarihsel bir sınıflandırma ağıdır. Örneğin öfkenin doğrudan anatomik karaciğerde belirli bir hastalık oluşturduğunu biyomedikal olarak kanıtlayan bir tablo değildir.

Klasik yaklaşım insanı çevreden kopuk bir makine olarak değil; iklim, mevsim, beslenme, uyku, toplumsal hayat ve duygularla sürekli alışveriş içinde bir süreç olarak görür. Hastalık çoğu zaman tek bir nedenden çok:

• ·kişinin dayanıklılığı,
• ·maruz kaldığı etken,
• ·etkenin süresi,
• ·yaşam koşulları,
• ·daha önce oluşmuş dengesizlikler

arasındaki etkileşimle açıklanır. Bu sistemik bakış çağdaş tıptaki biyopsikososyal yaklaşımı çağrıştırabilir; fakat iki model aynı değildir.