Yeni nesil paragraf: tablo, grafik, görsel

Yeni nesil sorularda bilgi iki kaynaktadır: metin ve görsel. Doğru cevap çoğunlukla ikisinin birlikte okunmasını ister.

Tablo ve grafikten veri okumak; metindeki yargıyı veriyle karşılaştırmak; "bu bilgilere göre" ile "metne göre" sorularını ayırmak.

Önce görselin başlığını, eksenlerini ve birimini oku; sonra metni. Metindeki her yargının yanına "veri destekliyor / desteklemiyor / veride yok" notu koy. Seçeneklerde üç tuzak türü sık görülür: veride olmayan bir nedensellik iddiası ("arttığı için azalmıştır"), verideki eğilimi aşırı genelleme ("her yıl" iken bir yıl düşüş var) ve birimi karıştırma (yüzde ile sayı).

Bir ilçe kütüphanesinin yıllık ziyaretçi sayıları (örnek veri):

Metin: "Kütüphane, etkinlik sayısını artırdıkça daha fazla ziyaretçi çekmeye başladı." Soru: Tablo ve metne göre hangisi söylenemez? A) Etkinlik sayısı her yıl artmıştır. B) Ziyaretçi sayısı her yıl artmıştır. C) 2025'te ziyaretçi sayısı 2022'nin 1,5 katına ulaşmıştır. D) En fazla etkinlik 2025'te yapılmıştır. Çözüm: 2024'te ziyaretçi sayısı düşmüştür (21.500 → 20.800); B aşırı genellemedir. C: 27.000 / 18.000 = 1,5 doğru. Cevap: B.

Metnin iddiasını veriyle kontrol etmeden doğru kabul etmek; "her yıl, sürekli, daima" sözcüklerini gözden kaçırmak.

5 soru, 7 dakika.